ใบเลื่อยสายพานขาดระหว่างตัด ทั้งที่ยังไม่หมดคม: เคสโรงงานท่อเหล็กร้อยสายไฟฟ้า ที่แก้ได้ด้วยการเปลี่ยนฟัน profile จาก 10/14 เป็น 4/6

โจทย์ของลูกค้า: ใบเลื่อยขาดกลางงาน

ลูกค้าผู้ผลิตและจำหน่ายท่อเหล็กร้อยสายไฟฟ้ารายนี้ติดต่อเข้ามาด้วยปัญหาใบเลื่อยขาดขณะตัดชิ้นงาน ใบเลื่อยที่ขาดกลางงานไม่ได้เสียแค่ค่าใบใหม่ เครื่องต้องหยุด ชิ้นงานที่ตัดค้างอยู่อาจเสีย และใบถูกทิ้งไปทั้งที่ฟันส่วนใหญ่ยังคมอยู่

ขั้นแรก: เข้าไปดูหน้างานและตรวจใบที่ขาด

ใบเลื่อยขาดได้จากหลายสาเหตุ ถ้าเดาจากอาการทางโทรศัพท์ก็มีโอกาสแก้ผิดจุด เราจึงขอเข้าไปดูหน้างาน สอบถามลักษณะการใช้งานจริง และตรวจใบเลื่อยที่ขาดทุกเส้น เพราะรอยขาดบอกสาเหตุได้มากที่สุด

อ่านสาเหตุจากรอยขาดของใบเลื่อย

ตัวอย่างรอยขาดที่พบบ่อยและสาเหตุที่มักตามมา

• รอยร้าวเริ่มจากร่องฟัน มักเกิดจากขี้เลื่อยอัดแน่นในร่องฟัน เพราะฟันละเอียดเกินไปสำหรับชิ้นงาน หรือป้อนเร็วเกินไป
• รอยร้าวเริ่มจากหลังใบ มักเกิดจากความตึงใบมากเกินไป หรือหลังใบเสียดสีกับชุดประคองใบที่ตั้งระยะไม่ถูก
• ขาดตรงรอยเชื่อมของใบ เป็นเรื่องคุณภาพการเชื่อมต่อใบ ไม่เกี่ยวกับการเลือกฟัน

ในเคสของลูกค้ารายนี้ รอยขาดเริ่มจากรอยร้าวที่ร่องฟัน

ทำไมฟันละเอียดเกินไปถึงทำให้ใบเลื่อยขาด

ร่องฟันคือที่เก็บขี้เลื่อยระหว่างที่ฟันวิ่งผ่านเนื้อชิ้นงาน ฟันแต่ละซี่ต้องเก็บขี้เลื่อยไว้ในร่องจนกว่าจะออกจากชิ้นงาน ฟัน profile 10/14 คือมีฟันราว 10–14 ซี่ต่อนิ้ว ฟันถี่ ร่องฟันจึงเล็ก

เมื่อระยะที่ฟันต้องวิ่งผ่านเนื้องานยาวเกินกว่าที่ร่องฟันเล็ก ๆ จะรับไหว ขี้เลื่อยจะล้นและอัดแน่นในร่องฟันจนคายออกไม่ทัน แรงอัดนี้กดลงที่โคนฟันซ้ำทุกรอบที่ใบวิ่ง จนเกิดรอยร้าวที่ร่องฟัน และสุดท้ายใบก็ขาดระหว่างตัด

ฟัน profile 4/6 มีฟันห่างกว่า ร่องฟันจึงใหญ่ขึ้นมาก มีที่พอเก็บขี้เลื่อยตลอดระยะตัด สำหรับใบรุ่น Allpower ฟัน 4/6 ยังเป็นฟันแบบมุมคายเศษเป็นบวก (PFV 8°) ต่างจากฟัน 10/14 ที่เป็นมุม 0° (FV) ช่วยให้ม้วนเศษและคายเศษออกได้ดีขึ้นอีกทาง

ตัดท่อผนังบาง ต้องใช้ฟันละเอียดเสมอหรือไม่

ไม่เสมอไป ความหนาผนังท่อเป็นเพียงตัวแปรหนึ่ง ฟันต้องละเอียดพอให้มีฟันกินผนังท่อพร้อมกันหลายซี่ ฟันจะได้ไม่สะดุดหรือหัก แต่ต้องดูขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางของท่อ และจำนวนท่อที่ตัดพร้อมกันในแต่ละครั้งด้วย เพราะสองอย่างนี้กำหนดว่าฟันต้องวิ่งผ่านเนื้อเหล็กยาวแค่ไหนในแต่ละรอบ ถ้าเลือกฟันจากความหนาผนังอย่างเดียว ร่องฟันอาจเล็กเกินไปสำหรับงานจริง

ถ้าไม่แน่ใจว่าควรใช้ฟัน profile ไหน บอกขนาดท่อ ความหนาผนัง และวิธีตัดของคุณมาได้ ทีมขายจะช่วยเลือกให้ก่อนสั่งใบ

ผลลัพธ์ที่ลูกค้าได้

ลูกค้ายังใช้ใบเลื่อยสายพาน HÅKANSSON M42 Allpower เกรดเดิม เปลี่ยนเพียงฟัน profile จาก 10/14 เป็น 4/6 ตามที่เราแนะนำ หลังเปลี่ยน ลูกค้าแจ้งกลับมาว่าอายุการใช้งานใบเลื่อยนานขึ้น ใช้งานได้จนหมดคม และไม่ขาดขณะตัดงานอีกเลย

สรุป

ใบเลื่อยที่ขาดระหว่างตัดไม่ได้แปลว่าใบคุณภาพไม่ดีเสมอไป เคสนี้แก้ได้โดยไม่ต้องเปลี่ยนเกรดหรือยี่ห้อ แค่เลือกขนาดฟันให้เข้ากับงาน ก่อนเปลี่ยนใบครั้งต่อไป ให้ดูรอยขาดของใบเก่าก่อนเสมอ ส่วนใบที่ไม่ขาดแต่ฟันบิ่นหรือสึกก่อนเวลา อ่านต่อได้ที่เคสโรงงานผลิตรางที่เปลี่ยนมาใช้เกรด M51